تبلیغات
انجمن هنرمندان ایرانی - 10 نکته از ربع رشیدی
انجمن هنرمندان ایرانی
صفحه نخست       پست الکترونیک          تماس با ما              ATOM            طراح قالب
گروه طراحی قالب من گروه طراحی قالب من گروه طراحی قالب من گروه طراحی قالب من گروه طراحی قالب من

1. تهاجم مغولان در اکثر شهرهای ایران توأم با قتل و ویرانی بود. اکثر شهرهای ایران منهدم شدند و شهرهای مرکزی و غربی نیز از تهاجم مغولان بی نصیب نماند. تبریز از جمله معدود شهرهای ایران بود که توانست از زیر ضربات مخرب مغولان نجات یابد. هرچند حکام محلی به وسیله باج دادن به مغولان به این هدف دست یافتند اما توانستند از انهدام صد در صدی تبریز جلوگیری به عمل آورند. فرزندان فاتح خونخواری که دهها شهر، نظیر سمرقند و بخارا و جرجان و طوس و نیشابور را با خاک یکسان نموده بودند، در شهر تبریز مؤسساتی نظیر ربع* رشیدی و شنب غازانی و نیز مجموعه سلطانیه را ساختند.

2. ربع رشیدی بارزترین نمونه سعی و تلاش دست اندرکاران اصلاحات غازانخان در عرصه تعالی و رشد و پویایی فرهنگ ایرانی در چهارچوب اندیشه های عصر ایلخانی به شمار می آید که توسط خواجه رشیدالدّین فضلالله همدانی به عنوان شهر دانشگاهی با برنامه های وسیع فرهنگی، اقتصادی و رفاهی در نخستین سالهای قرن هشتم هجری ایجاد گشته و اگرچه در مقایسه با تأسیس دانشگاه کمبریج در سال 1209میلادی، چندین دهه دیرتر به امر تعلیم و آموزش پرداخته ولی به گواهی تاریخ نسبت به بیشتر دانشگاه های معتبر اروپا نظیر پراگ، وین و... از نظر تقدم زمانی پیشتاز است.

3. ربع رشیدی در انتهای محله ششگلان، منتهی به محله باغمیشه و ولیانکوه (بیلان کوه) واقع شده است. این محل از هر طرف محدود به باغات و انبوه درختان و لذا از حیث آب و هوایی یکی از بهترین نقاط خوش آب و هوای تبریز بوده است.

4. کلاویخو، جهانگرد اسپانیایی، در سفرنامه خود از ربع رشیدی به عنوان بزرگترین و عظیمترین بنای زمان یاد کرده است.

5. کتابخانه ربع رشیدی بزرگترین کتابخانه های آن عصر به شمار میرفته است. محل کتابخانه بر روی آرامگاه رشیدالدّین بنا شده بود که در وسط آن گنبد بزرگی وجود داشته و کتابخانه مشتمل بر دو بخش، در سمت راست و چپ گنبد بوده است. در زیر گنبد نیز صدها جلد قرآن نگهداری میشده که با خط خوش نگاشته شده بودند. برای هر قسمت از کتابخانه نیز یک نفر خازن (کتابدار) و یک نفر مناول (آشنا به علم کتابداری) تعیین شده بوده است.

6. خواجه رشیدالدّین در وصیتنامه خود که برای صدرالدین محمد ترکه فرستاده، درباره هزار جلد قرآن نفیس و دیگر کتابهایی که به کتابخانه وقف کرده بود، چنین مینویسد:«قرآن به خط طلا چهار صد جلد، قرآن به خط یاقوت حموی ده جلد، قرآن به خط ابن مقله هشت جلد، قرآن به خط سهروردی بیست جلد، قرآن به خط اکابر بیست جلد، قرآنه ایی که به خط خوب نوشته اند در 548 جلد، و شصت هزار جلد کتاب در انواع علوم، تواریخ، اشعار، حکایات و امثال و غیره که از ممالک ایران، توران، مصر، روم، چین و هند جمع کرده ام، همه را برای کتابخانه ربع وقف کرده ام....»

7. در بیت التعلیم به کودکان و خردسالان و همچنین کودکان کارکنان و کودکان یتیم شهر تبریز خواندن و نوشتن آموزش داده می شده است. این مقطع آموزشی مطابق تعلیم و تربیت اطفال در مدارس ابتدایی کنونی بوده است.

8. نکته قابل توجه در ربع رشیدی این بوده که هیچ مبلغی جهت درمان از بیماران مراجعه کننده دریافت نمی شده است.  پزشکان نیمه وقت از نقاط دوردست یا از کشورهای بیگانه به تبریز میآمده و هر کدام ده دانشجو را تعلیم میداده اند. محل سکونت پزشکان نیم هوقت و خانواده شان در محلهای به نام «کوچه معالجان» بوده است، ولی پزشکان تمام  وقت علاوه بر داشتن اتاق کار در ربع رشیدی، مسکنی نیز جهت خود و خانواده شان در محله «صالحیه» داشته اند.

9. مجوعه شصت هزار جلدی، موجودی کتابخانه دوم بود. برای حفظ و نگهداری کتب، [کاتبان به دستور خواجه رشیدالدین] نسخههای فارسی و عربی از کتابها تهیه می کردند و به کلیه شهرهای ایران می فرستاند. برای آنکه اهمیت این تعداد کتاب را دریابیم، باید توجه کرد که تمام این کتابها، یک به یک به دست کاتبان و خطاطان نوشته و ماهها وقت صرف نوشتن هر یک از آنها شده است و امروز، پس از گذشت بیش از هفت قرن از آن روزگار، هنگامی که ده هزار و صد هزار و یک میلیون نسخه از هر کتابی یکجا و در ظرف مدتی کوتاه چاپ میشود و بهای آن به یک صدم بهای کتابهای خطی نمیرسد، ما در سراسر ایران فقط دو کتابخانه داریم که تعداد کتابهای «چاپی» آن کمی از صدهزار بیشتر است و آن دو، یکی کتابخانه مجلس شورای ملی (سابق) و دیگری کتابخانه مرکزی دانشگاه است.

10. در حال حاضر به غیر از چهار پایه عمارت و پشته های خاک و سنگ چیزی از این عمارت باقی نمانده است و گسترش روزافزون خانه سازی در پیرامون آن بر روند تخریب این نشانه ها نیز می افزاید و اگر به همین منوال ادامه یابد. دیری نخواهد کشید که تمامی خرابه های باقیمانده از ربع رشیدی کلاً از بین برود.





نوع مطلب : مطالب آموزشی دکترای هنر، 
برچسب ها :
لینک های مرتبط :
          
پنجشنبه 29 خرداد 1393
 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر
نظرات پس از تایید نشان داده خواهند شد.





آمار وبلاگ
  • کل بازدید :
  • بازدید امروز :
  • بازدید دیروز :
  • بازدید این ماه :
  • بازدید ماه قبل :
  • تعداد نویسندگان :
  • تعداد کل پست ها :
  • آخرین بازدید :
  • آخرین بروز رسانی :
امکانات جانبی